Suy dinh dưỡng nhẹ cân ở trẻ 2-5 tuổi

Làm thế nào để biết trẻ bị suy dinh dưỡng nhẹ cân?

Là cha mẹ, rất khó để biết được liệu trẻ có bị nhẹ cân hay không. Nếu bạn đã biết về chiều cao, cân nặng của trẻ, bạn có thể kiểm tra tình trạng dinh dưỡng của trẻ tại đây.

Nếu kết quả cho thấy trẻ bị suy dinh dưỡng nhẹ cân, hãy đưa trẻ đến khám tại các phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng để tìm ra các nguyên nhân gây suy dinh dưỡng. Các bác sỹ chuyên khoa dinh dưỡng có thể sẽ đưa ra những lời khuyên hữu ích giúp trẻ duy trì được cân nặng hợp lý và chế độ ăn uống dcân bằng.

Trẻ nhỏ cần những gì?

Tất cả những gì trẻ em cần là năng lượng và và các chất dinh dưỡng đến từ những bữa ăn đa dạng và cân bằng.

Một chế độ ăn uống cân bằng dành cho trẻ nhỏ sẽ khác với người lớn. Rất nhiều loại đồ ăn được cho là tốt cho người lớn nhưng lại không phù hợp với trẻ nhỏ.

Trẻ có dạ dày bé hơn nên cần ăn với lượng ít hơn, nhưng lại ăn nhiều bữa hơn so với người lớn. 3 bữa chính và 3 bữa phụ là một chế độ ăn điển hình dành cho trẻ.

Nếu trẻ bị suy dinh dưỡng nhẹ cân, nhiều phụ huynh sẽ có xu hướng cho trẻ ăn những loại thực phẩm giàu calo nhưng lại không tốt cho sức khỏe như chocolate, bánh ngọt, kẹo, đồ uống có đường, đồ ăn chiên rán. Tuy nhiên, một chế độ dinh dưỡng cân bằng, đa dạng mới là chìa khóa giúp trẻ tăng cân lành mạnh.

Thế nào là chế độ dinh dưỡng cân bằng?

Chế độ dinh dưỡng cân bằng cho trẻ nhỏ nghĩa là trẻ cần được ăn phong phú nhiều loại thực phẩm. Từ 2 tuổi, trẻ nên được ăn chế độ ăn gần giống với mọi người trong gia đình, bao gồm:

  • Ít nhất 5 khẩu phần rau và trái cây mỗi ngày.
  • Các bữa chính chủ yếu bao gồm gạo, bánh mì, khoai tây, bún, miến…
  • Một số sản phẩm sữa hoặc các sản phẩm thay thế sữa (như sữa đậu nành, sữa chua). Nên lựa chọn các sản phẩm ít béo và ít đường.
  • Các loại đậu, cá, trứng, thịt và các nguồn cung cấp protein khác. Đặt mục tiêu cho trẻ ăn cá 2 lần/tuần, trong đó 1 lần nên là các loại cá nhiều dầu như cá hồi hoặc cá thu.
  • Dầu ăn chưa bão hòa – chỉ nên ăn một lượng nhỏ.
  • Uống nhiều nước – từ 6-8 cốc/ngày.

Trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 2 tuổi cần năng lượng được cung cấp chủ yếu từ chất béo. Cũng có một số loại vitamin chỉ có thể tìm thấy trong chất béo. Do đó, những loại thực phẩm giàu năng lượng như sữa nguyên kem, sữa chua, phô mai và cá béo lại vô cùng quan trọng đối với trẻ.

Khi trẻ đủ 2 tuổi, bạn có thể dần dần cho trẻ làm quen với các sản phẩm ít béo và cắt giảm dần lượng chất béo trong bữa ăn. Khi trẻ đủ 5 tuổi, trẻ nên ăn một chế độ ăn lành mạnh, ít chất béo giống như chế độ ăn của người trưởng thành.

Những loại thực phẩm cần lưu ý trong chế độ ăn của trẻ

Đồ ăn và đồ uống nhiều đường: trẻ em không nên ăn/uống đồ ăn nhiều đường. Càng nhiều đường tiếp xúc với răng trẻ trong thời gian càng dài, răng trẻ càng dễ bị phá hủy. Nếu trẻ muốn ăn/uống đồ ăn có đường, tốt nhất, bạn nên cho trẻ ăn cùng với bữa cơm để hạn chế tổn thương đến răng.

Chất béo bão hòa: đây là những chất béo không tốt cho sức khỏe, ví dụ như những chất béo có trong bánh burger, xúc xích, bánh quy, bánh ngọt và phô mai. Cố gắng không để trẻ ăn những thực phẩm này quá nhiều.

Ngũ cốc nguyên cám: các loại thực phẩm làm từ ngũ cốc nguyên cám như mỳ, bánh mỳ, gạo lứt thường rất giàu chất xơ và có thể khiến trẻ cảm thấy no trước khi đến giờ ăn cơm. Sau khi trẻ đủ 2 tuổi, bạn có thể dần dần cho trẻ làm quen với các loại thực phẩm nguyên cám.

Đồ uống trong chế độ ăn của trẻ

Nước lọc hoặc sữa bò tươi nguyên chất là những loại đồ uống tốt nhất cho trẻ nhỏ sau khi trẻ đủ 1 tuổi.

Trẻ nhỏ có thể chuyển đổi từ việc dùng sữa nguyên kem sang sữa ít béo khi trẻ đủ 2 tuổi nếu trẻ có chế độ dinh dưỡng cân bằng và phát triển đạt chuẩn.

Nếu trẻ bị suy dinh dưỡng nhẹ cân, bác sỹ có thể sẽ khuyên bạn nên tiếp tục cho trẻ sử dụng seã nguyên kem.

Nước trái cây cũng là một nguồn cung cấp protein và khoáng chất tốt, tuy nhiên, nước trái cây cũng chứa rất nhiều đường và acid, có thể khiến trẻ bị sâu răng.

Nếu bạn cho trẻ uống nước trái cây hoặc trái cây đá xay, thì bạn nên pha loãng hơn (1 phần nước trái cây pha với 10 phần nước lọc).

Hãy lưu ý đến lượng nước trái cây mà trẻ uống mỗi ngày, và nhớ rằng hãy cho trẻ uống trong bữa ăn để hạn chế sâu răng.

Cũng cần đảm bảo rằng trẻ không bị uống no nước. Trẻ bị suy dinh dưỡng nhẹ cân uống quá nhiều nước và ăn không đủ sẽ không nạp đủ năng lượng mỗi ngày và có thể sẽ bị thiếu các chất dinh dưỡng cần thiết.

Vitamin cho trẻ nhỏ

Theo khuyến nghị, tất cả các trẻ em từ 6 tháng đến 5 tuổi cần được uống bổ sung vitamin A, vitamin C và vitamin D. Điều này đặc biệt quan trọng với trẻ bị suy dinh dưỡng thấp còi – những trẻ có thể có chế độ ăn không đủ để cung cấp những loại vitamin ở trên.

Tăng lượng calo nạp vào của trẻ

Có một vài bước bạn cần thực hiện để tăng lượng calo nạp vào của trẻ cho tới khi trẻ đạt được cân nặng chuẩn, trong khi vẫn cung cấp cho trẻ một chế độ ăn uống lành mạnh.

  • Thêm sữa hoặc phô mai vào món khoai tây nghiền
  • Nấu súp/cháo với sữa thay vì dùng nước
  • Làm pudding sữa.

Không dung nạp thực phẩm ở trẻ nhỏ

Nếu bạn nghĩ rằng trẻ có thể bị không dung nạp một số loại thực phẩm nhất định hoặc bị dị ứng thực phẩm, bạn nên trao đổi điều này với bác sỹ để tìm ra nguyên nhân chính xác gây ra các triệu chứng của trẻ.

Dạy trẻ về thói quen ăn uống

Trẻ nhỏ có thể sẽ học về thói quen ăn uống từ người lớn sống trong nhà. Do vậy, nếu muốn trẻ cho thói quen ăn uống lành mạnh trong suốt cả đời thì hãy để trẻ quan sát chế độ ăn uống tốt cho sức khỏe và các thói quen ăn uống tốt của bạn.

  • Luôn ăn cơm đúng giờ. Ngồi ăn tại bàn và thưởng thức các món ăn trong bữa ăn. Bữa ăn nên là thời gian vui vẻ và đầm ấm của cả gia đình.
  • Không nên để đồ ăn gắn liền với phần thưởng hoặc tình yêu bởi trẻ sẽ học cách chỉ ăn để thỏa mãn thay vì ăn khi đói.
  • Cho trẻ tiếp xúc với nhiều loại thực phẩm với nhiều hương vị khác nhau từ sớm. Nếu trẻ kén ăn, hãy cho trẻ tiếp xúc với đô ăn mới một cách từ từ và với lượng nhỏ.
  • Hãy cổ vũ trẻ khi trẻ ăn thêm một món mới và “lờ đi” nếu trẻ có phản ứng tiêu cực với thực phẩm. Nên kiên nhẫn – một số trẻ sẽ phải tiếp xúc với một món ăn mới nhiều lần trước khi trẻ bắt đầu ăn chúng.
  • Đừng bắt trẻ ăn hết tất cả đồ ăn hoặc mắng trẻ nếu trẻ không ăn nhiều như bạn nghĩ. Việc này sẽ khiến bữa ăn trở thành một trải nghiệm tiêu cực với trẻ.

Để trẻ tích cực vận động

Kể cả khi trẻ bị suy dinh dưỡng nhẹ cân, trẻ vẫn cần thường xuyên hoạt động. Tích cực vận động sẽ giúp trẻ phát triển hệ xương và cơ bắp chắc khỏe. Vận động cũng là một cách giúp trẻ học về thế giới. Và điều quan trọng nhất với trẻ, việc vận động là một trải nghiệm vô cùng vui vẻ và thú vị.

Nếu trẻ bị suy dinh dưỡng thấp còi, thời gian và mức độ vận động của trẻ có thể sẽ hơi khác với những trẻ bình thường. Bác sỹ sẽ giúp bạn tư vấn được chế độ hoạt động phù hợp cho từng trẻ.

Bài viết liên quan: