Biếng ăn, kén ăn ở trẻ - những điều cha mẹ nên và không nên làm

Tình trạng biếng ăn – kén ăn của trẻ ngày càng phổ biến, và có xu hướng xảy ra ở cả các lứa tuổi nhỏ. Theo một nghiên cứu tại Mỹ cho thấy, tình trạng này xảy ra chủ yếu ở lứa tuổi từ 4 đến 9 tuổi. Nghiên cứu đã chỉ ra thói quen ăn uống có mối liên quan trực tiếp đến hành vi nuôi con của bậc phụ huynh, như tình trạng hạn chế ăn uống, mức độ đáp ứng đòi hỏi và cảm xúc, tinh thần của trẻ. Đồng thời, tình trạng biếng ăn – kén ăn có thể là cách để bảo vệ trẻ, dự phòng cho trẻ trước tình trạng thừa cân, béo phì. Nghiên cứu cũng không cho thấy trẻ nào biếng ăn – kén ăn gặp phải tình trạng suy dinh dưỡng, thiếu hụt vitamin và khoáng chất hay đơn giản là cân nặng dưới mức tiêu chuẩn. Chúng gần như không gây hại cho sức khỏe của trẻ sau này.

Việc tạo áp lực cho trẻ không những không giúp trẻ cảm thấy ngon miệng và hứng thú trở lại với món ăn mà đôi khi còn khiến tình trạng kén chọn món ăn trở nên gay gắt hơn. Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng, phụ huynh không nên đè nặng áp lực lên con trẻ, mà hãy tìm một cách đơn giản và nhẹ nhàng hơn vì các trẻ trong nghiên cứu đều phát triển rất tốt, cho dù chúng có đang gặp tình trạng biếng ăn đi chăng nữa.

Mục đích khác nhau cho từng hoàn cảnh khác nhau

Tình trạng biếng ăn – kén ăn gây khó chịu cho rất nhiều bậc cha mẹ, và mỗi gia đình nên có cách riêng để chuẩn bị trước tình huống này. Với những gia đình còn gặp khó khăn trong tài chính, việc chấp nhận cho con bạn ăn một món ăn ưa thích có thể không phù hợp. Nhưng đối với những gia đình có điều kiện, điều này lại có thể không phải là điều quan ngại. Do vậy, trong từng hoàn cảnh xã hội, mục tiêu cho từng gia đình là khác nhau.

Dẫu vậy, vẫn còn nhiều cơ hội cho các gia đình, cho dù hoàn cảnh gia đình có là như thế nào. Các chuyên gia không muốn các cha mẹ nhìn nhận kết quả của nghiên cứu này dưới góc độ “thế này là chấm hết, hãy từ bỏ” mà thay vào đó, họ mong muốn tự bản thân phụ huynh có thể loại bỏ những áp lực này khỏi chính mình.

Lời khuyên cho các phụ huynh

Theo các chuyên gia, có 2 phương pháp can thiệp có thể thay đổi thói quen và hành vi của trẻ đối với một số loại thực phẩm gồm: xây dựng sự tự tin ở trẻ xung quanh các thực phẩm lựa chọn và tăng cường tính tích cực của các loại thực phẩm mà trẻ tiếp xúc. Điều này được xây dựng dựa trên nguyên tắc nếu trẻ đã ghét một loại thực phẩm nào, trẻ sẽ càng có những cảm xúc tiêu cực hơn với chúng nếu bạn tăng áp lực sử dụng lên trẻ. Do vậy, hãy đừng áp đặt lên trẻ phải ăn những thực phẩm đó. Thay vào đó, bạn nên đưa trẻ đến cửa hàng, để trẻ lựa chọn những thực phẩm và cùng trẻ chuẩn bị bữa ăn.

Việc loại bỏ cảm giác kén ăn cần một thời gian dài, do vậy đòi hỏi các bậc phụ huynh cần kiên nhẫn. Rất nhiều cha mẹ đã quá nóng vội trong điều này và dẫn đến tình trạng từ bỏ. Hãy luôn nhớ rằng, kiên nhẫn cho con trẻ tiếp xúc dần dần với thực phẩm, đó là chìa khóa giải quyết vấn đề. Hãy luôn sáng tạo và vui vẻ cùng con.

Con trẻ cũng có khả năng quan sát và bắt chước rất nhanh, và khi chúng bắt chước theo bạn, chúng sẽ ăn những thực phẩm đó mà không có bất cứ phàn nàn nào. Đây được coi là phương pháp cá nhân hóa cho từng trẻ.

Tổng kết

Lời khuyên của các chuyên gia là cha mẹ không nên ép buộc con trẻ ăn những loại thực phẩm nhất định mà thay vào đó, nên cùng trẻ lựa chọn những loại thực phẩm và cùng chế biến bữa ăn. Việc tiếp xúc nhiều với các loại thực phẩm, tạo ấn tượng tốt và những cảm xúc tích cực với thực phẩm sẽ giúp con trẻ dần dần bớt những cảm xúc tiêu cực với chúng, và điều này đòi hỏi một khoảng thời gian dài. Điều quan trọng nhất vẫn là sự kiên nhẫn của bậc phụ huynh, không tạo áp lực lên trẻ cũng như tự loại bỏ những áp lực đè lên chính bản thân mình.

BS. Lê Minh Khánh

Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM

Theo Healthline

Bài viết liên quan: