Vitamin B3, còn được gọi là niacin, có thể được dùng với liều cao để giúp cải thiện mức cholesterol và triglyceride trong máu. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy không nên tự ý dùng vitamin B3 để cải thiện mức cholesterol do vấn đề an toàn và hiệu quả, đặc biệt khi hiện nay đã có các phương pháp điều trị hiệu quả khác. Trong bài viết này, Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM sẽ cung cấp tới bạn đọc những thông tin quan trọng khi bổ sung vitamin B3 với mục tiêu giảm cholesterol trong máu.
Contents
Vitamin B3 và cholesterol liên quan thế nào?
Vitamin B3 có thể làm giảm hiệu quả lipoprotein mật độ thấp (LDL, cholesterol “xấu”), đồng thời cải thiện lipoprotein mật độ cao (HDL, cholesterol “tốt”) và triglyceride. Tuy nhiên, nghiên cứu đã chỉ ra rằng mặc dù có những cải thiện về chỉ số cholesterol trên xét nghiệm, nhưng nguy cơ mắc các biến cố tim mạch thực tế như đột quỵ và nhồi máu cơ tim vẫn không giảm khi sử dụng liệu pháp này.
Bác sĩ vẫn có thể chỉ định vitamin B3 để kiểm soát cholesterol cho những bệnh nhân không dung nạp statin – một loại thuốc phổ biến và tiêu chuẩn được sử dụng để giảm mức cholesterol. Đối với những người được kê đơn vitamin B3 để điều trị, thời gian dùng thuốc sẽ phụ thuộc vào liều lượng và loại chế phẩm. Thông thường, thuốc có thể cần phải uống cùng bữa tối hoặc trước khi đi ngủ với một bữa ăn nhẹ ít chất béo để giảm thiểu tác động tiêu cực.
Đọc thêm tại bài viết dưới đây: Các triệu chứng tăng cholesterol
Vitamin B3 có gây tác dụng phụ nào không?
Liều vitamin B3 được sử dụng để giảm cholesterol thường rất cao và có thể dẫn đến một số tác dụng phụ không mong muốn, bao gồm:
- Da đỏ ửng (flushing)
- Đau đầu
- Ngứa
- Buồn nôn
- Ợ nóng
- Đau bụng
Vitamin B3 có thể không an toàn cho tất cả mọi người. Các chuyên gia khuyến cáo không nên dùng cho những đối tượng mắc các bệnh lý sau:
- Bệnh gan hoặc tăng nồng độ men gan.
- Loét dạ dày tá tràng.
- Chảy máu từ động mạch.
Một tác dụng phụ quan trọng khác được ghi nhận là tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường hoặc làm trầm trọng thêm tình trạng bệnh ở người đang điều trị tiểu đường. Hiện nay, các loại thuốc kết hợp vitamin B3 và statin không còn được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) chấp thuận. Những loại thuốc này dù làm giảm nhẹ nguy cơ đau tim nhưng lại làm tăng đáng kể nguy cơ nhiễm trùng, chảy máu và tăng đường huyết dẫn đến nhập viện.
Tầm quan trọng của Cholesterol đối với cơ thể
Cholesterol thực chất rất quan trọng đối với sức khỏe vì tham gia vào cấu tạo tế bào và hormone, nhưng nồng độ quá cao lại có thể gây hại. Khi một người có quá nhiều cholesterol, nó có thể hình thành mảng bám trên thành động mạch. Sự tích tụ mảng bám này (xơ vữa động mạch) sẽ làm hẹp lòng mạch và tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch cấp tính.
Về cơ bản, có hai loại cholesterol chính:
- Lipoprotein mật độ cao (HDL): Được gọi là cholesterol “tốt”. HDL giúp loại bỏ cholesterol dư thừa từ các mô và vận chuyển nó trở lại gan để đào thải.
- Lipoprotein mật độ thấp (LDL): Được gọi là cholesterol “xấu”. Nồng độ LDL cao dẫn đến sự tích tụ mảng bám trong động mạch.
Tham khảo thêm: 8 sai lầm phổ biến khi giảm cholesterol
Thói quen sinh hoạt giúp cải thiện mức cholesterol
Việc kiểm soát mức cholesterol được thực hiện khác nhau tùy thuộc vào độ tuổi, nguy cơ sức khỏe và tiền sử bệnh lý. Bước đầu tiên và quan trọng nhất luôn là thay đổi lối sống:
- Tập thể dục: Duy trì vận động đều đặn ít nhất 30 phút mỗi ngày hoặc 150 phút mỗi tuần.
- Kiểm soát cân nặng: Việc giảm cân, đặc biệt là giảm mỡ vùng eo, có thể cải thiện đáng kể mức HDL.
- Chế độ ăn uống lành mạnh: Giảm lượng đường, chất béo bão hòa và thực phẩm chế biến sẵn. Tăng cường bổ sung chất béo không bão hòa từ thực vật, trái cây, rau củ và ngũ cốc nguyên hạt giàu chất xơ.
- Bỏ thuốc lá: Hút thuốc lá và hít phải khói thuốc thụ động làm giảm đáng kể lượng cholesterol tốt (HDL).
- Hạn chế rượu bia: Rượu có thể gây tăng cân và làm rối loạn chỉ số HDL.
Các lựa chọn thuốc hỗ trợ giảm cholesterol
Bên cạnh lối sống, y học hiện đại có nhiều loại thuốc giúp kiểm soát cholesterol hiệu quả:
- Thuốc statin: Phương pháp điều trị đầu tay, hoạt động bằng cách ngăn chặn quá trình tổng hợp cholesterol tại gan.
- Ezetimibe: Thuốc không thuộc nhóm statin, hoạt động bằng cách ngăn chặn sự hấp thụ cholesterol tại ruột.
- Thuốc ức chế PCSK9: Một liệu pháp hiện đại giúp giảm mạnh LDL, thường dành cho nhóm nguy cơ cao hoặc người không đáp ứng với statin.
Việc lựa chọn phương pháp điều trị cần có sự hướng dẫn chuyên môn từ bác sĩ để đảm bảo tính an toàn và hiệu quả tối ưu cho từng cá thể.
Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM (VIAM Clinic) thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam tư vấn, cung cấp chế độ dinh dưỡng cá thể dành cho những người đang điều trị các bệnh mạn tính, trẻ nhẹ cân, suy dinh dưỡng, trẻ thừa cân béo phì, phụ nữ mang thai và cho con bú,… Hãy liên hệ với VIAM Clinic nếu bạn muốn có chế độ dinh dưỡng hỗ trợ điều trị và cải thiện sức khỏe TẠI ĐÂY hoặc Hotline: 0935.18.3939 / 024.3633.5678
ThsDD. Phạm Hồng Ngọc – Phòng khám Chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM
Theo Healthline
